Vahşi bir avcıdan en iyi dosta

Bilim insanları, köpek beyninin yeniden bağlantılanması açısından önem taşıyan genleri hedef alıyor. Elde ettikleri sonuçlar, bize kendi beynimizin evrimiyle ilgili bazı şeyler öğretebilir:

Vahşi bir avcıdan en iyi dosta

Bilim insanları, köpek beyninin yeniden bağlantılanması açısından önem taşıyan genleri hedef alıyor. Elde ettikleri sonuçlar, bize kendi beynimizin evrimiyle ilgili bazı şeyler öğretebilir:

vahsidostBir frizbiyi arka arkaya on kez yakalayan, polis memurlarını bir kokain zulasına yönlendiren ya da sadece kanepenin üzerinde sizinle yan yana uyuyan bir kurt düşünün. Bu, hayal etmesi bile zor bir düşünce. Köpekler kurtlardan evrilmiş olabilir ama bu iki türün beyinleri, birbirinden son derece farklı. Köpeklerin beyni, insan beyniyle mükemmel bir biçimde uyumlu. Bilim insanları, köpek beyninin yeniden bağlantılanması açısından önem taşıyan genleri hedef alıyor. Elde ettikleri sonuçlar, bize kendi beynimizin evrimiyle ilgili bazı şeyler öğretebilir: Köpeklerde evrim geçiren bazı genler, bizim evrimleşen genlerimizle aynı. Bi l im insanlarının köpek beynindeki değişimlerin izini sürmesi için köpek cinslerinin birbiriyle ve hepsinin kurtlarla nasıl akraba olduğunu incelemesi gerekiyordu. Çin Bilim Akademisi'nden genetik bilimci Zhang Ya-Ping, farklı köpek familyalarından alınan DNA parçalarını karşılaştıran uluslararası bir araştırmacı ağına öncülük ediyor. Araştırmacılar, kurtların köpeğe dönüşmeye Doğu Asya'da başladığı sonucuna vardılar. İlk köpekler daha sonra dünyanın diğer kesimlerine yayıldı. Yakından tanıdığımız çoğu cins, son birkaç yüz yıl içinde ortaya çıktı. İlk köpekler binlerce yıl ortalıkta dolanıp durdu. Günümüzde Çin köpeği olarak biliniyorlar. Zhang bir e-postada, "Çin köpekleri kırsal bölgelerdeki köylerde yaşıyor ve insanların evlerini korumasına yardımcı oluyor" dedi. Zhang ve meslektaşları kısa süre önce Çin köpeğinin genomunu sıraladı ve Asya kurdunun ve Alman çoban köpeği gibi modern cinslerin genomuyla karşılaştırdı. Araştırmacılar mutasyonları karşılaştırarak kurtların ve köpeklerin ne zaman birbirinden ayrı ldığını tahmin etmeyi başardılar. Araştırmacıların 14 Mayıs'ta Nature Communications yayınladıkları araştırmaya göre, ayrılma 32 bin yıl önce gerçekleşti. İlk köpekler küçük avcı-toplayıcı gruplarıyla karşılaşmış olabilir. İnsanların Doğu Asya'da tarım yapıp yerleşik hayata geçmesi 10 bin yıl öncesine dayanıyor. Köpeklerin evrimleşme sürecinin ilk aşamasında evrim geçiren bu genlerin bir bölümü, memelilerin davranışlarıyla ilgili karar vermesini sağlayan prefrontal kortekste aktif. Bazı genlerse nöronlar arasındaki bağlantıları kurmaya yarıyor. SLC6A4 adı verilen bir gen, seratonini nöronlara taşıyor. Sonuçlar, kurtların nasıl köpeğe dönüştüğüne dair ipuçları sunuyor. Chicago Üniversitesi'nden Chung-I Wu, "Yaygın kanı, avcı toplayıcıların karşılaştıkları köpek yavrularını yanlarına aldığı yönünde" diyor. Eğer insanlar köpekleri bu şekilde yetiştirdiyse, köpeklerin soyunun çok küçük bir gruba dayanması gerekir. Ama görünüşe bakı l ırsa daha büyük bir kurt topluluğu, insanların arasında dolaşmaya başladı. Bu senaryoya göre, saldırgan kurtlar insanlar onları öldürdüğü için sayıları azalırken uysal kurtlar çoğaldı. Bu, kurtları evcilleştirmediğimiz, onların kendi kendilerini evcilleştirdiği anlamına geliyor. Seratonin hormonu agresifliği etkilediği için, SLC6A4 geni bu değişimde önemli bir rol oynamış olabilir. THE NEW YORK TIMES