Sinirbilime göre tasarlanmış özel siren sesi

Sinirbilim alanındaki bilgilere dayanarak tasarlanan bir siren Afrika'da hayat kurtarıcı bir kullanım alanı buldu. Bu tür çalışmalar gelecekte davranışları yönlendirmek için kullanılabilir.

Sinirbilime göre tasarlanmış özel siren sesi

Afrika'nın güney doğusundaki Malavi'nin kırsal bölgelerinde dolaşan bir gezici sağlık ekibinin kullandığı siren, hiçbir acil hizmet sirenine benzemiyor.

Sanki eski ve bozuk bir transistörlü radyodan sık sık kesintiye uğrayan bir müzik dinliyorsunuz hissi veren bu sireni Amerikalı Jake Harper icat etti. (Siren sesini dinlemek için buraya tıklayın)

Tasarımı, beynin duyguları işleme koyan merkezini etkileyen sesler konusunda yapılan sinirbilim araştırmalarına dayanıyor.

HIV TESTLERİ

Bu sirenle Elizabeth Taylor AIDS Vakfı (ETAF) tarafından işletilen gezici sağlık kliniğinin AIDS'e yol açan HIV virüsü testlerine ve sağlık taramalarına halkın katılması amaçlanıyor. Sağlık aracı bölgede dolaşırken üstündeki bir hoparlörden dikkat çekici bu siren sesi duyuluyor.

Mulanje adı verilen ve 673 bin kişinin yaşadığı bu bölgede nüfusun yüzde 17'si HIV virüsü taşıyor. Harper, kliniklerin gelişine halkın dikkatini çekmek için bu sesi tasarlamış. Bunu yaparken de Luc Arnal'ın Cenevre Üniversitesi'nde yaptığı sinirbilim araştırmalarını esas almış. Arnal insanların göz ardı edemeyeceği çığlık gibi sesleri duyduğunda beyinde hangi sinir bağlantılarının harekete geçtiğini araştırmış.

HAREKETE GEÇİREN SES

Bu tür rahatsız edici seslerde, korkuya dayalı tepkileri işleme sokan amigdala bölgesi harekete geçiyor.

Yani çığlık sadece dikkatimizi çekmekle kalmıyor, bir şekilde derhal tepki vermemize, harekete geçmemize yol açıyor.

Bu bilgiden hareketle Arnal, duyduğumuzda sadece bizi donduran değil, yapıcı bir tepki vermemizi sağlayan daha iyi sirenler ve alarm sesleri tasarlanabileceğini söylüyordu.

Harper, doğadaki diğer seslerden farklı, ancak fazla rahatsız edici olmayan bir siren sesi bulmak için aylarca çalıştı.

Hem beyinde duyguları harekete geçiren bölgeye hitap edecek hem de korku ve şok hissi yaratmayacak bir ses bulmak gerekiyordu.

Sonunda bu sesi buldu. Ne kadar etkili olduğunu denemek için gezici kliniğe uygulandı. Daha önce günde 40 kişi HIV testi yaptırırken, bu sirenle 160 kişi test yaptırmıştı.

ETAF böyle bir çalışmanın parçası olmaktan heyecan duyduğunu ifade ediyor. 2008'den bu yana bölgede yapılan gezici klinik çalışmasının HIV testi yaptıranların sayısında artış sağladığı belirtiliyor.

BBC TÜRKÇE



Bu yazıya 0 yorum yapıldı.

Cevap yazdığın kullanıcı: