Çocuklarda ilk yardım

Çocuklarda ilk yardım konusunda Avusturya Sen Jorj Hastanesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı Dr. Osman Ayataç bilgiler verdi.

Çocuklarda ilk yardım

Çocuklarda ilk yardım konusunda Avusturya Sen Jorj Hastanesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı Dr. Osman Ayataç bilgiler verdi.

İlk yardım doğru, süratli ve zamanında yapılırsa birçok insan ve çocuk hayatı kurtulur, oluşacak fiziksel, ruhsal, sosyal ve nörolojik bozukluklar engellenmiş olur. cocukilkyardimÖzellikle son beş yılda yenidoğan bebeklerin ciddi hastalıklarında, çocuk yanıkları, boğulmalar, elektrik çarpmaları, yabancı cisim yutmaları, zehirlenmeler, kesiklerde teorik ve pratik bilgi içeren mesleki kurs ve eğitimler yaygınlaşmış, bu konuda kişiler ve kurumsal yapı eğitilerek sertifikalandırılmıştır. Böylece bu konularda da en önemli önlemin eğitim, personel ve kurumsal yapı olduğu vurgulanmıştır. Toplumların ve bireylerin gelenek, örf ve ananeleri, göçler, sosyo ekonomik ve kültürel düzeyleri, mevsim farkları, seyahatler, yerleşim bölgeleri ilk yardımda önemli rol oynar.

ZEHİRLENMELER VE KİMYASAL ZEHİRLENMELER

  • Tüm zehirlenmelerin yarısından fazlası 6 yaş altı olur.
  • Zehirlenmeye yol açan etmenler toplumun örf ve gelenekleri, eğitim düzeyi, mevsimlere, sosyo ekonomik düzeye göre değişir.
  • İlaçlar, kimyasal maddeler, bitkiler, endüstriyel atıklar, örümcek, yılan, akrep ısırmaları ile zehirlenmeler olur.
  • Ani bilinç (şuur) kaybında zehirlenme düşünülmelidir.
  • Öykü tanıda yardımcı olur.
  • Dikkatli genel muayene ve vital bulgular (kan basıncı, nabız, solunum, vücut ısısı) gözlenmelidir.
  • Çocukluk çağı zehirlenmelerinin %90’ı hafif geçer, antidot (panzehir) sınırlı sayıdadır. Temel tedavi destekleyici tedavidir.
  • Zehirli madde alınımından 4 saat geçmişse genelde sorun çıkmaz.
  • Bilinç kaybı olan, konvülsiyon (havale geçiren), korozif madde (yakıcı madde, kimyasallar, çamaşır suyu vb.) petrol ürünü zehirlenmelerinde kusturma sakıncalıdır.
  • Kusturma bilinç kaybı olmayan ve ilk bir saatlik süre içinde yapılabilir. Dikkatli olmalı, solunum yollarına aspirasyon (kaçması) engellenmelidir.
  • Çamaşır suyu ve benzeri alkali ve asit kostik maddeler temas ettikleri yüzeyleri yakarlar. Ağız yolu ile alınmış ise ağız içi ve göğüs bölgesinde şiddetli Ağrı hissedilir, ağız içi ve yemek borusunda yanık oluşur, salya akması, kusma, soluk alma ve konuşma güçlüğü olur, mide perforasyonu (delinmesi) olabilir.
  • Korozif maddenin içilmesinden sonra yanlış uygulama olarak kusturmaya çalışmak, bu maddenin Akciğer ve solunum yollarına kaçması ile zatürelere, solunum yollarında yanıklara ve ödeme sebep olur, ileri safhalarda yemek borusu darlıkları oluşur.
  • Kostik madde cilde temas etmiş ise 15 dk. akar su ile yıkanır, salça, diş macunu, yoğurt, krem sürülmez.

TEDAVİ:

Her vaka’da kusturma ve mide yıkama sakıncalıdır. Süt ve bol su içirilmesi uygun olur. Hastane ve uzman tedavisi gerekir. İleri safhalarda özofagoskopi (yemek borusunun ışıkla tetkiki) yapılarak darlıklara müdahale edilir.

BOĞULMALAR

  • Trafik kazalarından sonra boğulmalar ikinci sıradadır.
  • 5 yaş altı ve 15-19 yaş erkek çocuklarda sık görülür.
  • Geniş kova ve leğenlerde bekletilen sular, banyo, yüzme havuzu, gölet, su birikintileri, kanallar ve deniz kaza alanlarıdır.
  • Hipoglisemi, aritmi, senkop, konvülsiyon, ilaç, intihar, travma altta yatan sebeplerdendir ve sorgulanmalıdır.
  • %90 suyun aspire (yutulması) edilmesiyle solunum yolları ve akciğerlerin surfaktan yapısı değişmekte ve atelektazi oluşmakta, %10 laringospazm olur, solunum engellenerek boğulma gerçekleşir.
  • Suda kalma süresi ve suyun özellikleri önemli.
  • 25 dk. dan fazla suda kalma, resüsitasyonun (ilk yardım) uzaması, bilincin kapalı olması, göz bebeklerinin genişlemesi durumunda sonuç iyi değildir.
  • Tatlı ve tuzlu suda boğulan farklıdır.

TEDAVİ:

  • 5 dk. fazla asfiksi ağır beyin hasarına sebep olabilir, fakat hastaya göre değişir.
  • Her hastaya temel yaşam desteği uygulanmalıdır.
  • Sudan çıkarılır, ağız içi temizlenir ve ağız ağıza solunum yapılmalıdır.
  • Akciğer ve midedeki suyu çıkarmaya çalışmamalıdır.
  • Diyafram altı bası akciğerdeki suyu boşaltmaktan ziyade yutulmuş olan suyun aspire edilmesine sebep olabileceğinden önerilmemektedir.
  • Yabancı cisim solunum borusunu tıkıyor ise diafragma altı bası gerekir.
  • En kısa sürede oksijen desteği sağlanır ABCD kuralı uygulanır.
  • Erken müdahale ağır nörolojik ve beyin hasarlarını önler.
  • Islak elbise, soğuk ve rüzgarlı ortamdan uzaklaştırılmalıdır, sıcak battaniye uygulanır.
  • Sıcak suya daldırmak tehlikelidir.
  • İlk yardım sonrası ambulansla hastaneye sevk edilmelidir.
A.A