E-bültenimize kayıt olarak güncellemelerden haberdar olabilirsiniz.

BELLEK YETİSİ NASIL

BELLEK YETİSİ NASIL

CUMHURİYET BİLİM TEKNİK EKİ

Virginia Üniversitesi’nde Jonathan Kipnis ile çalışan ekibin son araştırmasına göre insanın hatırlama yetisi bağışıklık sisteminin durumuna bağlı.

 


Belleğin ilerleyen yaşla birlikte zayıflamasının bedenin savunma sistemiyle ilgili olabileceğini düşünen araştırmacılar, bağışıklık sisteminin güçlendirilmesiyle bu olumsuz gelişmenin durdurulabileceğine inanıyorlar.

Hatta bağışıklık sistemini uyaran yeni ilaçların genç insanların bellek yetisini bile iyileştirebileceği sanılmakta. Deneyler sırasında CD4 veya Yardımcı T hücreleri olarak bilinen bağışık hücreleri bulunmayan fareler kullanan bilim insanları, hayvanların zor öğrendiklerini ve belleklerinin de zayıf olduğunu görmüşler.

Araştırmacılar sağlıklı farelerden aldıkları CD4 hücrelerini aşılayınca kobay farelerinin hatırlama yetisi düzelmiş. Kipnis ve diğer ekiplerce gerçekleştirilen diğer araştırmalar da CD4 hücrelerinin beyindeki rollerini ortaya koymuş. Bir görevi öğrenme sırasında ortaya çıkan hafif bir stres reaksiyonu, CD4 hücrelerinin beyni çevreleyen beyin zarlarına doğru hareket etmelerine yol açmakta.

Burada ise bir yandan stresi ortadan kaldıran interlökin 4 uyarı maddesinin, diğer yandan da beyin hücrelerinde, öğrenme yetisini güçlendiren diğer bir uyarı maddesinin salgılanmasını sağlıyor.

Gerçi sonuçların insanlar için de geçerli olup olmadığı henüz kesin olarak bilinmiyor ama Kipnis, insandaki bağışıklık sisteminin de tıpkı kemirgenlerdeki gibi öğrenme ve hatırlamada benzer bir rolü olduğunu gösteren kanıtlar bulunduğunu söylüyor.

Mesela kanser tedavisinde kullanılan birçok ilaç bağışıklık sistemini de baskılamakta. Bu da niçin bazı kanser hastalarının kemoterapi nedeniyle bellek sorunları yaşadıklarını açıklıyor.

Ayrıca bilim adamına göre zayıf bağışıklık hücreleri, yaşlı insanlarda, beynin niçin daha yavaş çalıştığının da bir açıklaması olabilir. Kipnis ve ekibi şu sıralar fare deneyleriyle test etmek üzere bir tür beyin dopingi üzerinde çalışıyor.

Daha sonra ise bu ilacı anormal bağışıklık hücreleriyle ilişkilendirilen bir gelişim bozukluğu olan Rett sendromunun tedavisinde kullanmak istiyorlar.