Esrar Bağımlılığı ve Tedavisi

Orta Asya ve Çin’de en az 4000 yıldır kullanılan Hint keneviri bitkisi Cannabis sativa dayanıklı, aromatik yıllık bir bitkidir. Ondan derive edilen biyoaktif maddesi esrar (cannabis) olarak isimlendirilir. Tahminlere göre esrar dünyada en çok kullanılan yasadışı maddedir.

Tüm cannabis sativa bölümleri psikoaktif kannoboidler içerir, (-)-Δ9-tetrahidrokannabinol (Δ9-THC) en çok bulunandır. Esrarın en etkili formu  haşhaş ya da hash denilen bitkinin çiçek bölümünden veya yapraklarında ki kuru, kahve-siyah,reçineli sızıntısından elde edilmektedir. Esrar bitkisi genellikle kesilir, kurutulur, küçük parçalara ayrılır, sigaranın içine sarılarak ( joint adı verilir) içilir. Esrar için sık kullanılan isimler; marihuana, ot, çay, pot, yabani ot (weed)  ve Mary Jane’dir. Değişik sertlikteki esrarları tarif eden diğer isimler; kenevir,chasra, bhang, ganja, dagga ve sinsemilla’dır.

EPİDEMİYOLOJİ

Görülme Sıklığı ve Son Trendler

Okullarda ergenlerde yapılan “Geleceğin takibi ( Monitoring the future)”  izleme çalışmalarına göre, 1990’ların ilk yıllarında başlayan bir eğilimin devamı olarak 8. ve 10. sınıflarda günlük, yaşam boyu, yıllık ve son zamanlarda ( son 30 gün içinde) marijuana kullanımında yeni bir artış olduğu saptanmıştır.

Marihuana kullanımının prevelansının diğer bir ölçümü ABD’de nüfusa bağlı random ev ahalisi üzerinde  yapılan Madde Kötüye Kullanımı Üzerine Ulusal Ev Ahalisi  çalışmasıdır. Çalışmaya göre marihuana en yaygın kullanılan yasa dışı maddedir. Yaşam boyu prevelansı 34 yaşına kadar her yaş grubunda artmakta, daha sonraki yaşlarda tedricen düşmektedir. 18-21 yaş grubunda marijuana kullanımı son bir yıl (%25) ve  son ay (%14) da  en yüksek iken , 50 yaş ve üzerinde en düşüktür (%1 ve altı). DSM-IV-TR’ye göre esrar kötüye kullanımı ve bağımlılığının tüm yaşam boyu hızı  %5’dir.

Irk ve etnik grup da marijuana kullanımı ile ilişkilidir, fakat bu ilişki yaş grubuna göre  değişiklik gösterir. 12-17 yaş grubunda, beyazlarda siyahlara göre yaşam boyu ve son bir yıl içinde kullanma oranı daha yüksektir. 17-34 yaş erişkinlerde, beyazlarda yaşam boyu kullanım oranı siyahlardan ve İspanyol’lardan daha yüksektir. Fakat 35 yaş ve üzerinde siyah ve beyazlarda kullanım oranlarının aynı olduğu bildirilmiştir. Siyah erişkinlerde  yaşam boyu kullanım oranı İspanyol’lardan belirgin olarak yüksektir.

Esrar sigara gibi içildiğinde öforizan etkisi dakikalar içinde görülür, 30 dakikada enyüksek seviyesine ulaşır ve 2-4 saatte sonlanır. Bazı motor ve bilişsel etkileri 5-12 saat sürer. Esrar oral olarak browni ve kekler  gibi yiyeceklerin içinde alınabilir. Dumanının inhalasyonu ile elde edilen etkinin sağlanması için esrarın oral alımındaki miktarı inhale edilenin 2-3 katı olmalıdır. Esrarın psikoaktif etkileri kullanılan esrarın gücüne, kullanım yoluna, içme tekniğine, sıcakta eritmenin (pirolizis) kannaboid içeriğine etkilerine, doza, kullanılan mekana, kullanıcının son deneyimine, kullanıcının beklentisine ve kullanıcının kannaboidlerin etkilerine olan biyolojik yatkınlığına bağlı olarak değişir.

Esrarın Etkileri

Esrar kullanımına bağlı ağız kuruluğu, açlık, gözlerde kızarma kan basıncının artması ve alınan miktara bağlı olarak çarpıntı sık görülen etkileridir. Kronik kullanımında testesteron düzeyi ve sperm sayısının azalması, kadınlarda kısırlık ve yeni doğan bebeğin düşük doğum ağırlığa sahip olması görülebilir.

Dikkat ve tepkilerde yavaşlamaya sebep olur. Kimi kişide ise bunun aksine kimi zaman kaygı, sıkıntı, yoğun korku hissi, panik ataklara yol açabilir.

Esrarın kişi üzerine etkisi içilecek esrarın gücü, içecek olan kişinin esrardan beklentisinin ne olduğu, beraberinde alınan alkol veya başka maddenin varlığı ve esrarı alış şekli gibi birçok faktöre bağlıdır.

Esrarın huzursuzluk, uykusuzluk, iştah azalması, kilo kaybı ve tahammülsüzlük gibi psikolojik ve fizyolojik yoksunluk belirtileri vardır.

Bir kişinin esrar kullandığı nasıl anlaşılır?

Esrarın tesiri altındayken kişinin gereksiz yere güldüğü gözlemlenir. Bazen bunun tam tersine korku ve panik hali hâkimdir. Denge kaybı, gözlerde kızarma, reflekslerin yavaşlaması, unutkanlık da görülebilir.

Esrarın etkisi geçtikten sonra ise uyku hali, yorgunluk ve huzursuzluk gözlemlenir.

Esrar kullanımına bağlı duygu-düşünce bozuklukları son yıllarda biz psikiyatristlerin sıkça görmeye başladığı bir durumdur. Özellikle uzun süre ve yüksek miktarda esrar kullanan kişilerde ani başlayan ve kimi zaman birkaç saat, kimi zaman birkaç gün süren halüsinasyon, duygusal gel-gitler, bilinç bulanıklığı ve varsanılardan oluşan bir tablo gelişir. Bazen de tamamen şizofreni benzeri tablolara da sebep olabilir. Esrarın beyne olan etkisi bununla sınırlı değildir. Esrar kullanımına bağlı beyinde atrofi denilen beyin hacminin azalması ve yıkımı da söz konusudur.

Esrar Bağımlılığı Tedavisi ve Rehabilitasyon

Esrar kullanımının tedavisi (yoksunluk ve destek)  diğer kötüye kullanılan maddelerin tedavisiyle aynı ilkeleri  içerir:. Yoksunluk, ya hastaneye yatırılma gibi doğrudan yaklaşımla ya da kullanımından sonraki 4  hafta içinde esrarı saptayan  idrar testleri ile kontrolu gerçekleştirilen ayaktan izlem ile  sağlanmaktadır. Destek tedavisi ise  bireysel, aile ve grup terapileri ile sağlanır. Eğitim, yoksunluk ve destek programlarında  önemli bir noktadır.  Madde kullanım problemi tedavisine  ilişkin entelektüel nedenleri anlamayan hasta bırakmak için çok az motivasyon gösterir. Bazı hastalarda çekilme  belirtilerinin rahatlatılması için kısa dönem anksiyolitiklerin kullanılması yararlı olabilir. Bazı hastalarda ise altta yatan depresyon ile ilişkili olabilen  esrar kullanımı antidepresan tedaviye yanıt verir.

Esrar Bağımlılığı Archive

  • Yeşilay: Uyuşturucuyla mücadelede psikiyatristlere çok ihtiyaç olacak.

    Bu mücadelede psikiyatristlere çok ihtiyaç var

    Yeşilay: Uyuşturucuyla mücadelede psikiyatristlere çok ihtiyaç olacak.

  • Hem ucuz hem çok tehlikeli yeni bir uyuşturucu türü...

    İngiltere’de kahkaha gazı uyarısı

    Hem ucuz hem çok tehlikeli yeni bir uyuşturucu türü…

  • Bonzai şarkısı zihni etkiliyor.

    Bu şarkı zihni zehirliyor

    Bonzai şarkısı zihni etkiliyor.

  • Türkiye Yeşilay Cemiyeti, sentetik uyuşturucu "bonzai" satışı yapan profilleri kapatması için Facebook'a çağrıda bulundu.

    Yeşilay’dan Facebook’a Bonzai uyarısı

    Türkiye Yeşilay Cemiyeti, sentetik uyuşturucu “bonzai” satışı yapan profilleri kapatması için Facebook’a çağrıda bulundu.

  •  Türkiye’de uyuşturucu tedavisi gören en küçük bağımlının yaşının 13, en büyük bağımlının yaşının ise 65 olduğu, hastalardan yüzde 0,24’ünün 15 yaşın altında bulunduğu bildirildi.

    Uyuşturucuda korkutan gerçek

    Türkiye’de uyuşturucu tedavisi gören en küçük bağımlının yaşının 13, en büyük bağımlının yaşının ise 65 olduğu, hastalardan yüzde 0,24’ünün 15 yaşın altında bulunduğu bildirildi.

  • Tokat'ın Turhal ilçesinde İnsana Hizmet Derneğince uygulanan "Maddeden Manaya Projesi" çerçevesinde, madde bağımlısı gençlere terapi amacıyla halk oyunları öğretiliyor.

    Madde bağımlılarına halk oyunlu terapi

    Tokat’ın Turhal ilçesinde İnsana Hizmet Derneğince uygulanan “Maddeden Manaya Projesi” çerçevesinde, madde bağımlısı gençlere terapi amacıyla halk oyunları öğretiliyor.

  • Yeni bir uyuşturucu olarak tanımlanan, yasa dışı üretildiğinde katı halinin dış görünüşü kokaine benzeyen Bonzai, aslında fenazepam adlı bir benzodiyazepindir.

    Rusya’dan sevgilerle: Bonzai

    Yeni bir uyuşturucu olarak tanımlanan, yasa dışı üretildiğinde katı halinin dış görünüşü kokaine benzeyen Bonzai, aslında fenazepam adlı bir benzodiyazepindir.

  • İşte anne babalar için çocuklarının uyuşturucu kullanıp kullanmadığını anlamanın ilk yolu…

    Gözbebeklerine iyi bakın

    İşte anne babalar için çocuklarının uyuşturucu kullanıp kullanmadığını anlamanın ilk yolu…

  • Ankara İl Uyuşturucu Koordinasyonu Kurulunca “2014-2016 İl Uyuşturucu Eylem Planı” hazırlandı.

    Madde bağımlılığı ödev konusu olmayacak

    Ankara İl Uyuşturucu Koordinasyonu Kurulunca “2014-2016 İl Uyuşturucu Eylem Planı” hazırlandı.

  • Korkunç depremin yaralarını hâlâ saramayan Van’da üç anne. Üçünün de oğlu eroin bağımlısı. Krize girdiğinde canavarlaşan, çalan oğulları var.

    Durmayan deprem: Eroin

    Korkunç depremin yaralarını hâlâ saramayan Van’da üç anne. Üçünün de oğlu eroin bağımlısı. Krize girdiğinde canavarlaşan, çalan oğulları var.

  • Bankalar yasal veya değil esrar parasını istemiyor.

    Bankalar esrar parasını istemiyor

    Bankalar yasal veya değil esrar parasını istemiyor.

  • Hindistan'da bakan Shashi Tharoor'un geçtiğimiz cuma günü ölü bulunan eşi Sunanda Pushkar üzerinde otopsi gerçekleştiren doktorlar, kadının ölüm nedeninin aşırı doz uyuşturucu olabileceğini bildirdi.

    Aşırı doz uyuşturucudan ölmüş

    Hindistan’da bakan Shashi Tharoor’un geçtiğimiz cuma günü ölü bulunan eşi Sunanda Pushkar üzerinde otopsi gerçekleştiren doktorlar, kadının ölüm nedeninin aşırı doz uyuşturucu olabileceğini bildirdi.

  • Uruguay’dan sonra, ABD’nin Colorado eyaletinde de esrar ticaretinin serbest bırakılması çok konuşuldu. Dünyanın büyük kısmında yasadışı olan madde hakkında tartışmalarsa bitmiyor. Tıp alanında kullanımı da buna dahil.

    Bazı yerlerde zehir bazı yerlerde ilaç

    Uruguay’dan sonra, ABD’nin Colorado eyaletinde de esrar ticaretinin serbest bırakılması çok konuşuldu. Dünyanın büyük kısmında yasadışı olan madde hakkında tartışmalarsa bitmiyor. Tıp alanında kullanımı da buna dahil.

  • ABD Başkanı Barack Obama, katıldığı bir programda alkolün esrardan daha zararlı olduğunu, çocukken kendisinin de esrar kullandığını söyledi.

    Obama: Ben de esrar içtim

    ABD Başkanı Barack Obama, katıldığı bir programda alkolün esrardan daha zararlı olduğunu, çocukken kendisinin de esrar kullandığını söyledi.

  • Madde bağımlılığı tedavi merkezi açabilmek için koşulları hafifleten Sağlık Bakanlığı, özel sektörü de işin içine katmak için kolaylaştırıcı düzenlemeler getirdi.

    Uyuşturucu tedavisi yatmadan da yapılabilecek

    Madde bağımlılığı tedavi merkezi açabilmek için koşulları hafifleten Sağlık Bakanlığı, özel sektörü de işin içine katmak için kolaylaştırıcı düzenlemeler getirdi.

  • Bağımlıların tamamı ekstasy ve esrar kullanırken, 89'unun bunlarla birlikte bonzai de kullandığı, madde bağımlılığına başlama yaşının ise 11'e düştüğü belirlendi.

    Bağımlılık yaşı 11′e düştü

    Bağımlıların tamamı ekstasy ve esrar kullanırken, 89′unun bunlarla birlikte bonzai de kullandığı, madde bağımlılığına başlama yaşının ise 11′e düştüğü belirlendi.

  • Gençken kısa bir süreliğine ben ve arkadaşlarım esrar çekmiştik. Hepimizin bir arada saçmaladığımıza dair bazı hoş anılarım var.

    Esrar: Ben de kullandım

    Gençken kısa bir süreliğine ben ve arkadaşlarım esrar çekmiştik. Hepimizin bir arada saçmaladığımıza dair bazı hoş anılarım var.

  • Uyuşturucu madde bağımlılığından 6 aylık bir tedavi ile tamamen kurtulan ve artık bu konuda eğitmenlik yapan Volkan hayatını anlattı.

    Uyuşturucu bağımlısı genç anlatıyor

    Uyuşturucu madde bağımlılığından 6 aylık bir tedavi ile tamamen kurtulan ve artık bu konuda eğitmenlik yapan Volkan hayatını anlattı.